Loluwari Média (Lautém) – Xefe Suku Daudere Ajito Boavida, informa, objetivu realiza Sosializasaun ba aldeia 2 nia prezensa maximu husi komunidade aldeia 2 atu bele kompreende Desenvolvimentu Rural Habitasaun komunitariu ne’ebé realiza iha suku Daudere postu administrativu Lautem munisipiu Lautem.
“Objetivu prinsipal ne’ebé mak ohin Inan-aman husi aldeia rua, ita hamutuk iha sede suku, atu sosializa atividade husi Desenvolvimentu Rural Habitasaun nian ne’ebé suku Daudere aldeia rua mak sai alvu ba atividade refere, atividade revitalizasaun komunitariu ne’e primeiru ita simu karta kuñesimentu husi aldeia rua ne’ebé mak benefisiariu sira presiza tebes.” Dehan Xefe suku Daudere, Ajito Boavida, ba loluwari.tl iha Daudere, kuarta (07/08).

Lider komunitariu ne’e esplika esforsu komunidade Benefisiariu sira atu simu atividade Dezenvolvimentu Rural Habitasaun ne’e bele sussesu. Tanba ne’e mak sosializasaun ne’e importante tebes ba komunidade Benefisiariu sira atu partisipa máximu.
“Ha’u hamutuk ho imi ho objetivu ida de’it mak ita bele sussesu presiza partisipa sosializasaun sira hanesan ne’e liliu ba Benefisiariu aldeia aldeia Macalodo no Nasuloi ne’ebé antes ne’e ita forma ona estrutura sentru Desenvolvimentu kada aldeia ema na’in hitu ne’ebé sei aprezenta sira nia material.”
Juventude dezempregu sira hamutuk inan-aman iha vida agrikultura atu reativa atividade ne’ebé moris lorloron nian, komunidade bele identifika potensia ida ne’ebé mak prioridade.

“Ha’u nia inan-aman sira iha esperensia lubuk ida tanba husi tinan hirak liu ba ne’ebé parseiru husi estadu sira ka organizasaun Naun governamental (ONG) sira ne’ebé mai forma grupu mais maioria grupu ne’e forma orsamentu ne’e, sira simu tiha atividade la la’o no grupu la la’o ne’e hanesan prosesu diferente ida, agora ita tenke halo mudansa ba ita nia komunidade Benefisiariu nia nessesidade liliu ba aldeia rua.”
Koordenador munisipiu Ministeriu Desenvolvimento Rural Habitasaun Comunitariu (MDRHC), Ildefonso Ribeiro, hatete, IX governu nia ministeriu iha departamentu foun hari’i atu responde nessesidade iha komunidade.
“Ha’u hakarak atu ko’alia tu’ir sosializasaun ministeriu servisu nian, Ministeriu Desenvolvimentu Rural Habitasaun Komunitariu foin lalais mai iha IX governu mak hari’i departamentu foun hamutuk 4 servisu mak infra-estrutura rural, rehabilitasaun estrada rural hanesan ponte ki’ik no mos bele loke estrada foun, seluk mak halo uma dignu ba komunidade, habitasaun komunitariu no hari’i sidade foun.”

Hanesan rai na’in sira oferese rai hektares bo’ot hanesan 20 ba leten familia uma kain 20 ba leten hakarak atu hari’i sidade foun bele halo uma, merkadu no ba fasilidade ne’ebé sira presiza ita bele ajuda sira Hospital, igreja ita bele halo, seluk ba dezenvolvimentu rural ida ne’e mak daudauk ami halo.”
Tekniku administrasaun professional munisípiu Lautém Sergio Eugenio dos Santos, hatete, Jere orsamentu tu’ir matadalan ne’ebé haruka labele utiliza ses husi matadalan ne’ebé la autiriza.
“Ha’u husu ba Komandante Benefisiariu sira utilizasaun orsamentu tenke hala’o tu’ir matadalan ne’ebé mak ita iha. maibé orsamentu ne’e mai atu ajuda ba dezempregu sira liliu inan-aman ne’ebé mak la hetan subsidiu husi orsamentu governu.”
Bainhira mata dalan ne’e dehan proibidu atu utiliza ba selu funsinariu publiku sira, signifika funsinariu publiku sira ne’ebé hetan ona subsidiu husi governu, sira labele assesu fali ida ne’e ba sira nia nessesidade.
Jornalista : Arnaldo