Loluwari Média (Díli) – Komandante Unidade Espesiál Polísia (UEP), Superintendente Polísia, Damião Correia, informa, Unidade Espesial Polisia (UEP) liuhusi seksaun Explosive Ordnance Disposal (EOD) daudaun ne’e hasoru difikuldade falta ekipamentu balu hodi halo destroisaun ba restu material funu husi tempu okupasaun Japanes, Portugues no Indonesia.
“Ita hotu akompaña bomba hirak ne’ebé mak iha territoriu laran tomak iha tempu invazaun, Japaun no Indonesia, agora sira husi ekipa EOD nian ba iha munisípiu hotu-hotu atu halo destruisaun.” Dehan Komandante Unidade Espesiál Polísia (UEP) Superintendente Polísia, Damião Correia, ba jornalista sira iha komando UEP, Bairro-Pité, Dili, tersa (13/05).

Superior ne’e hatete, ohin mos ekipa OED halo destroisaun restu materia funu nian iha Munisípiu Covalima iha parte Suai. Ekipa sira ba halo identifikasaun, depois halo kedas destruisaun.
“Foin daudauk membru polisia sira hetan treinamentu husi Portugal no mos hetan apoiu ekipa avansadu husi Amerika, tantu ba iha TLPDP apoiu ekipamentu ba EOD atu nune’e, ekipa sira komesa avansa ona ezerse ninia funsaun ba iha 13 munisípiu sira. Maske iha iha fatin balu komandante identifika ona restu material funu nian, maibé sira seidauk bele ba, ho razaun situasaun klimatika.
“Kuandu tempu udan makaas sira labele ba halo destruisaun, tanba utiliza sistema ida ne’e electronik, se kuandu udan no mosu rai lakan ida ne’e labele, tanba rai-lakan, kuandu liga, entaun bele rabenta fali ita halo destruisaun ba bomba sai vitima.”
“Iha mos preokupasaun no ezijensia barak hakarak atu halo lalais destruisaun restu material funu, maibé tenke la’o tu’ir regras no prosedimentu, tenke utiliza tu’ir, tanba adapta mos ba natureza klima nian.

“Ha’u hanoin ba ekipamentu EOD nian mak sei iha difikuldade, tanba bainhira halo identifikasaun no halo destruisaun ba bomba persiza sira-nia salvamentu pesoal ninian mak tenke iha ekipamentu lubuk ida. Ha’u aprezenta ona ba komandante Jeràl foin daudauk sira halo ona tenderizasaun seidauk iha finalidade ate agora.”
“Foin daudauk iha mos ekipamentu balu ne’ebé apoiu husi Amerika no mos husi Australia ne’ebé apoiu mos robot. Daudauk ne’e, ekipamentu robot iha ona edifisiu UEP nian.
“Ita nia komandu jeral mos aprezenta ba ministru interior, foin daudauk ba iha OED ninian sira kompras ona kareta ida, espesifiku ba ekipamentu, bainhira atu ba munisípiu sira tenke uza mos ekipamentu, no mos eventu bo’ot persiza utiliza ekipamentu robot, entaun tenke sai para halo identifikasaun.”
Komandante ne’e husu komunidade sira iha territoriu tomak, bainhira hetan restu material funu nian tenke informa ba autoridade seguransa sira hodi bele halo destruisaun labele besik no sunu rai iha fatin refere.
“Apela ba komandu munisípiu sira no mós polisia komunitariu sira, no autoridade lokal sira atu fahe avizu, bainhira komunidade hetan restu material funu, hanesan bomba no seluk tan labele Bo’ok no labele sunu tenke informa ba OPS atu aprenzenta ba polisia hodi bele halo destruisaun, tanba ne’e perigu ba ema nia vida. No ami la autoriza polisia atu lori restu material funu ba uma ka komandu, maibé ita eziste seksaun ne’e khusus sira mak ba atende.”
Jornalista : Chay Risky