Loluwari Média (Díli) – Diretór Diresaun Departamentu Investigasaun Kriminal (DDIK), Superintendente Polísia, João Belo dos Reis, hatete, Polísia Nasionál Timor-Leste (PNTL) liuhusi Diresaun Departamentu Investigasaun Kriminál (DDIK) no Forensik halo buska no apreensaun ba suspeitu na’in rua ho inisiál IFP no NS ne’ebé mak involve iha krime tráfiku umanu tanba rekruta sidadaun Timor oan sira atu ba servisu iha Slovakia.
Departementu Investigasaun Kriminal Nasionál no Forensik buska no halo apreensaun ba suspeitu sira iha nia rezidensia iha area Beto suku Madohi no Bebora, suku Bairro-Pité, postu administrativu Dom Aleixo, munisípiu Dili, atividade buska no apreensaun ne’ebé ekipa PNTL halo hahú ohin loron 04 Juñu 2025, tuku 09 liu minutu 14 dader ba suspeitu sira nia rezidensia iha Beto no Bebora.

“Departementu Investigasaun Kriminal no Forensik Komandu Jerál PNTL halo buska no apreensaun ba suspeitu na’in rua nia uma iha Beto no Bebora ezekuta mandadu Tribunál ho NUC 0139/25.PNSIC.” dehan Diretór Diresaun Departementu Investigasaun Kriminal (DDIK), Superintendente Polísia, João Belo dos Reis, ba jornalista sira iha Komandu Jerál PNTL Kaikoli Dili, kuarta (04/06).
Belo hatete, hahalok suspeitu na’in rua ne’e Ministeriu Públiku (MP) promove ho krime 60 no 61 husi Kódigu Prosesu Penál ne’ebé ko’alia kona-ba direitu no dever arguidu nian. No MP promove mós ho artigu 186 kona-ba Hado’ir iha fatin sira seluk ne’ebé taka ba públiku husi Kódigu Penál Timor-Leste, tanba evidensia ne’ebé ekipa Departamentu Investigasaun Kriminál no Forensik rekolla iha suspeitu na’in tolu nia rezidensia mak hanesan dokumentu sira hamutuk envelope rua ne’ebé nakonu ho dokumentu ne’ebé durante suspeitu sira uza hodi halo rekrutamentu ba Timor oan sira. Dokumentu referida sira ne’e DIK foti iha suspeitu sira nia edifisiu ne’ebé lokaliza besik suspeitu sira nia fatin.
“Suspeitu na’in rua ne’ebé ita buska no apreensaun agora daudaun submete ona prosesu identikasaun iha Departamentu Investigasaun Kriminal Komandu Jerál PNTL Kaikoli.”

Departementu Investigasaun Kriminál Nasionál deside detein suspeitu na’in rua ho inisiál RSA no IEPS tanba iha inisiu involve krime trafiku umanu ne’ebé tenta rekruta joven Timor oan na’in 14 ba servisu Slovakia iha fulan kotuk.
Detensaun ne’e bazeia ba mandadu husi Tribunál ne’ebé haruka autoridade seguransa ho númeru NUC 0139/25.PNSIC ne’ebé husi Autoridade Polísia atu halo buska, apreensaun no detensaun ba suspeitu na’in rua tanba iha inisiu sira involve iha krime trafiku umanu.
“Ohin ita ezekuta mandadu Tribunál mandadu ne’e iha funsaun tolu ida mak mandadu buska, apreensaun no detensaun ba sidadaun ne’ebé iha inisiu involve krime trafiku umanu ne’ebé ita halo prosesu iha fulan kotuk. Hakarak informa ba maluk sira katak husi sidadaun na’in tolu ne’ebé mak tu’ir loloos ita halo buska, apreensaun no detensaun ba sira, maibé ida mak la konsege tanba sei iha prosesu administrativu balu. Iha sidadaun na’in rua mak ita halo buska, apreensaun no detensaun ba sira.”
“Sidadaun rua ne’e agora iha ona Investigasaun Kriminal nia liman depois ba prosesu identifikasaun no sei halo detensaun ba sira na’in rua.
“Tu’ir mandadu ne’ebé mak ami iha ne’e sei halo detensaun ba sidadaun na’in rua ne’e durante 72 oras Depois sei aprezenta ba Trubunál iha loron aban.”
“Sidadaun sira ne’e halo sira nia atividade rekruta ema ba servisu iha Slovakia ne’e kleur ona liuhusi sira nia kompaña ho inisiál M hodi halo rekrutamentu ba ema maske empreza referida la rejista iha SERVE nu’udar empreza ka ajensia ba rekrutamentu sidadaun timor oan ba servisu Slovakia.
“Sira ne’e halo tentativa lori joven sanulu resin haat (14) sai husi Timor ba Slovakia tanba ne’e sira iha inisiu katak liuhusi sira nia kompania ida ho inisiál M hodi rekruta sidadaun Timoroan ba servisu iha Slovakia. Maibé kompania ne’e la rejistradu hanesan kompania ajensia rekrutamentu ba traballadór nian tanba ne’e ita halo intervensaun tanba ita hakarak proteje ita nia sidadaun labele sai vitima iha nasaun seluk.”
Evidensia sira ne’ebé polísia foti ne’e agora asegura ona iha Departementu Investigasaun Kriminal no agora halo hela investigasaun ba dokumentu sira ne’e.
Jornalista : Chay Risky
