Loluwari Média (Díli) – Diretora, Asistensia Legal ba Feto no Labarik (ALFELA), Marcelina M.F Amaral, hatete, husi janeiru to’o Marsu ALFELA rejistú kazu hamutuk 146, entre kazu ne’ebé rejista maioria kazu violensia Domestika (VD), violasaun sexual (VS) no abuzu sexual ba menóridade sira (ASM).
“Iha fulan tolu tinan ida ne’e ami iha kazu 146 ne’ebé kazu maioria violensia domestika (VD), tu’ir mai mak kazu violasaun sexual (VS), abuzu sexual ba menoridade (ASM), kazu ne’ebé mak hanesan vitima mak ema difisensia mos iha no mos vitima feto no labarik sira.” Dehan, Diretora ALFELA, Marcelina M.F Amaral, ba jornalista sira, iha Balide, Dili, tersa (22/07).

Nia eskplika teoria ne’ebé mak estudante sira hetan sira bele hatene diak liu tan kona-ba pratika sira liga ho kázu violensia bazeia ba jeneru (VBJ) nu’udar ema ho difisensia no LGBTQI.
“Ema hotu iha direitu hanesan hodi asesu ba iha sistema justisa, hahu husi janeiru to’o Marsu alfela rejistú kazu hamutuk 146, entre kazu ne’ebé rejista maioria kazu violensia Domestika (VD), violasaun sexual (VS) no abuzu sexual ba menóridade sira (ASM).
Tersa ne’e ALFELLA realiza formasaun ho tema ekuadramentu legal prevensaun no responde ba violensia kontra feto no labarik no asesu ba sistema justisa formal ba estduante Departamentu Direitu iha universidade Katolika Timorense (UCT).
Formasaun ne’e atu bele haforsa liu tan kuñesimentu estudante sira nian kona-ba sira bele hatene sira nia direitu rasik karik sira hasoru problema ruma oinsa mak sira bele asesu ba justisa mak sira bele halo komunikasaun no liuhusi formasaun ne’e mos atu reforsa liu tan sira nia kapasidade.

Estudante deparamemtu Direitu UCT, Arnalo Izanio de Deus, apresia ho formasaun ne’e bele aprende liu tan Baze legal sira kona-ba atu defende Díreitu feto labarik no ema ho difisensia sira.
“Hau sente kontente tebes ha’u bele partisipa iha eventu ida ne’e bele aprende liu tan baze legal sira atu bele defende direitu feto no labarik ema ho difiensia sira husi formasaun ne’e mos, ami sei aprende konseitu jeral lei sira atu defende feto no labarik liliu ema ho difisensia sira nia direitu atu bele asesu justisa formal sira.”
Tu’ir dadus jeral ne’ebé Alfella rejistu kazu husi Janeiru to’o Jullu 2025 hamutuk 500 resin. Kazu hirak ne’e maioria ba ona iha nivel minísteriu publikú (MP) no tribunal no husi kazu hirak ne’e 51 mak remata ona dezisaun no kazu balu mos iha ona dezisaun no nia prosesu remata ona, maioria kazu hirak ne’e husi munisipiu Dili.
Jornalista : Nandes