Ministra Educação, Dulce de Jesus Soares. Foto (Arcângelo dos Santos)

Loluwari Média (Díli) – Governu konsidera merenda eskolár hanesan investimentu estruturál iha kapitál humanu no instrumentu fundamentál ba protesaun sosiál, hodi reforsa apoiu ba família vulneravel sira.

Sekretáriu Estadu Miguel Monteiro hatete, asuntu ne’e iha abertura Semináriu Internasionál ba dala 4 kona-ba Alimentasaun Eskolár Komunidade Paízes Lian Portugés (CPLP) nian ne’ebé realiza ba dahuluk iha Dili, Sesta-feira ne’e.

“Ho onra boot ha’u fó benvindu ba Timor-Leste, iha okaziaun dahuluk enkontru CPLP nian iha domíniu edukasaun ne’ebé hala’o iha ita-nia rain,” dehan Miguel Monteiro ba jornalista sira iha Ministériu Negósiu Estranjeirus no Kooperasaun(MNEK), Pantai-kelapa Díli, Segunda (04/05).

Nia hatutan, semináriu ne’e marka kompromisu Timor-Leste ho CPLP hodi konsolida kooperasaun no fahe koñesimentu iha área alimentasaun eskolár.

Miguel Monteiro, subliña katak labarik ne’ebé hasoru hamlaha ladún iha kondisaun atu aprende no partisipa tomak iha prosesu edukasionál.

“Iha kontráriu, labarik ne’ebé hetan nutrisaun di’ak saudavel liu, prezente liu no disponivel liu atu aprende,” nia afirma.

Tanba ne’e, Governu haree merenda eskolár hanesan pilar esensiál ba dezenvolvimentu sustentável tanba relasaun entre merenda no rezultadu aprendizajen klaru tebes.

Iha vizita ba eskola sira, Miguel Monteiro observa direta katak labarik barak sai husi eskola durante resesu tanba falta ai-han, dalaruma fila de’it iha loron tuirmai ka la fila hotu.

“Atende eskola durante loron ida tomak labele sai priviléjiu ida, maibé tenke afirma nu’udar direitu labarik hotu-hotu nian,” nia subliña.

Nune’e, Timor-Leste komprometidu atu garante merenda eskolár loron-loron ba estudante hotu-hotu husi pré-eskolár to’o ensinu báziku. Programa ne’e iha impaktu diretu ba aumentu matríkula no hadi’a prezensa.

Implementasaun tau matan hosi Ministériu Administrasaun Estatál hodi hametin envolvimentu estrutura lokál. Programa Ai-han Mundiál (PAM) hala’o ona papél xave dezde 2009, ho apoiu hosi OMS no Governu EUA liuhosi programa McGovern-Dole.

Aleinde impaktu edukasionál, merenda eskolár mós sai instrumentu estratéjiku atu hasa’e produsaun ai-han lokál. Governu fó prioridade ba sosa produtu husi agrikultór timoroan sira hodi promove ekonomia lokál.

Programa ne’e liga mós ho to’os eskolár ne’ebé integradu ona iha kurríkulu eskola primária nu’udar instrumentu pedagójiku ba matemátika, siénsia naturál no edukasaun saúde.

Iha fatin hanesan, Ministra Edukasaun (ME), Dunce de Jesus Soares lansa formalmente Manuál Prátika Di’ak kona-ba Alimentasaun Eskolár iha CPLP.

Ministra esplika katak manuál ne’e instrumentu atu hametin polítika públika sira ne’ebé aliña ho Objetivu Dezenvolvimentu Sustentável 2: atinji seguransa ai-han, hadi’a nutrisaun no promove agrikultura sustentável.

Dokumentu ne’e sei disponivel iha website CPLP nian hanesan referénsia kona-ba estadu ai-han eskolár iha Estadu-membru sira.

Ministra Dunce subliña katak ai-han eskolár iha kbiit transformativu tanba fó impaktu ba edukasaun, saúde, protesaun sosiál no dezenvolvimentu ekonómiku.

“Refeisaun ida ne’ebé garantidu iha loron ida maka merkadu ba agrikultór lokál nia produsaun,” nia dehan.

Nia afirma katak investimentu iha alimentasaun eskolár hamosu retornu ne’ebé multiplika valór investe iha kapitál umanu no produtividade.

“CPLP hakarak sai komunidade ne’ebé aprende hamutuk hodi hasoru dezafiu komún sira hanesan adapta ba nesesidade nutrisionál rejiaun ida-idak nian no hametin sistema monitorizasaun,” nia konklui.

Semináriu ne’e hala’o iha ámbitu selebrasaun tinan 30 CPLP nian ne’ebé engloba ema liu millaun 280 iha kontinente haat.

Jornalista Estajiada : Arcângela dos Santos

Editor : Hermínio Cardoso

By Ilima'a

Profile Loluwari Media online Loluwari media Online nudar instituisaun midia ida, ne’ebé hala’o nia atividade konaba partilla informasaun ba publiku, iha kapital Dili. Iha suku vila verde postu administrativu Vera Cruz. Loluwari.com foku partilla informasaun atual sira ne’ebé akontese kada loron iha rai laran, liliu preokupasaun publiku nian iha area remotas to’o iha nivel nasional. Loluwari media online hahu nia atividade hodi pasa informasaun iha situasaun estadu emerjensia daruak metade fulan maiu tinan 2020. Maske nune’e loluwari Media online foin mak hetan lisensa husi servisu rejistu verifikasaun emprezarial Institutu publiku SERVE, IP husi kompania LOLUWARI IRA, LDA iha loron 30 fulan junu tinan 2020, ho nia lisensa operasional 1322586. Bazeia ba lei komunikasaun social artigu 40 no 41 konaba liberdade imprensa no liberdade espresaun sidadaun hotu iha direitu atu expresa sira hanoin tuir dever no obrigasaun ne’ebé la viola ema seluk nia liberdade. Inisiativa hari’i Loluwari Media Online, tanba ejensensia konsellu imprensa nian konaba publikasaun informasaun ne’ebé fo sai ba publiku tenke tama kategoria konsellu imprensa nian, no instituisaun media sira atu publika informasaun tuir lei komunikasaun social no komunga kodegu etika jornalistika ne’e sai ukunfuan ba jornalista sira hala’o kna’ar. Instituisaun media sira nia papel partilla informasaun ba publiku liuhusi publikasaun lorloron ho meius komunikasaun social sira kompostu husi media elektronika, media imprime no media online. Ne’ebé publikasaun informasaun sira laiha intervensaun husi media nain sira ho intensaun politika no ekonomia. Loluwari Media Online nudar instituisaun media privadu ne’ebé eziste atu publika informasaun tuir padraun Konsellu Imprensa no mos asosiaun jornalsita sira hanesan Timor Leste Press Union TLPU, Asosiaun Jornalista Timor Leste ne’ebé sai matadalan ba kna’ar media sira. Loluwari media online nudar instituisaun media ho orientasaun lukrutivu hanesan media privadu ne’ebé loke kampu servisu ba an rasik iha era agora hodi redus desempregu iha rai laran. Rendementu ne’ebé loluwari hetan sei mai husi iklan husi parseiru sira hanesan governu, seitor privadu sira seluk opiniaun no meius seluk. Atu fasilita salariu ba nia membru sira ne’ebé mak emprega aan iha Loluwari Media Online. Buat seluk ne’ebé la mesiona sei kesi iha regulamentu internu kompania nian ho rigorozu. Vizaun no Misaun Vizaun • Nudar referensia ne’ebé inspira leitor sira liliu publiku nia prepetiva konaba informasaun ne’ebé adekuadu iha era global ba liberdade publiku nia atu konsumu informasaun. Misaun • Informasaun ne’ebé ho tipu edukativu nudar kontrolu sosial ba publiku. • Partilla informasaun iha teritoriu tomak kobre informasaun atual akontesementu atual iha area edukasaun saude ekonomia, agrikultura no seitor produtivus sira. • Hamri’ik ho Forma rasik atu pasa informasaun iha politika redasaun no editorial ne’ebé tuir matadalan kodegu etika jornalistiku. • Produz nutisia ne’ebé independent no livre husi presaun politika no ekonomia maibe firme publika informasaun ho balansu no diferenti. • Produtu informasaun ne’ebé kualidade Strutura redasaun Xefe Redasaun : Cesar Pires Kordendor Kobertura : Alberto Pires Sekretaria Redasaun : Fernando da Costa Redaksi: Herminio Cardoso, Fernando da Costa, Alberto Pires, Sergio da Cruz, Elio da Costa, Estevão Nunu, Diretór Kompania Loluwari Ira, LDA : Herminio Cardoso Manajer Iklan/Marketing: Hernania Febriani Soares Cardoso Finansa : Otilia Caldas IT/Web: Benigno Aquino Campos, Salis Cardoso Office : Lemorai, Vila Verde, Vera Cruz, Dili, Timor Leste. phone: 74327856 (WA/SMS) fanpage facebook : loluwari media online email : cesarpires046@gmail.com

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

error: Content is protected !!