Portavós Klibur Estudante  no Juventude Baguia (KEJB) halo konferensia imprensa kona-ba preokupasaun povu Baguia nian ne'ebé hala'o iha jardin 5 de Maio kuarta. FOTO ( Arcângela dos Santos).

Loluwari Média (Díli) – Nonu governu liu-husi Ministériu Obras Públika (MOP) presiza tenke aselera estrada husi Baguia Vila ba Hae-Coni, Ossu-Huna no Afaloicai Munisípiu Baucau, ne’ebé kotu total tanba udan boot durante semana rua resin.

Portavós Klibur Estudante  no Juventude Baguia (KEJB), Florinda Viana hatete, problema infraestrutura estrada iha Postu Administrativu Baguia oras ne’e grave totál ba movimentasaun transporte públiku.

“Atualmenti estrada ne’e kotu totál no komunidade sira la bele halo movimentasaun normál hanesan baibain. Kondisaun ida-ne’e afeta diretamente moris lorloron komunidade nian, liuliu iha setór ekonomia, edukasaun no saúde,” dehan Portavós  Klibur  Estudante Juventude Baguia (KEJB), Florinda Viana, ba jornalista sira iha Jaridim 5 de Maio Díli, Kuarta (03/06).

Iha fulan kotuk, loron 11 to’o 14 Maiu 2026 hahú estraga estrada iha área Basarawai, Suku Hae-Coni. Situasaun ne’e sai aat liután iha loron 15 Maiu bainhira mota Basarawai sa’e no kotu totalmente estrada, ne’ebé impede movimentasaun transporte públiku no privadu.

Nia informa,atu responde ba emerjénsia, autoridade lokál no komunidade sira organiza malu atu harii ponte provizóriu tradisionál. Maibé, ponte ne’e la seguru atu uza bainhira volume bee aumenta, nune’e komunidade kontinua hasoru risku no difikuldade atu ultrapasa mota.

Maske nune’e, ekipa téknika munisípiu halo ona observasaun ba área afetadu maibé to’o agora seidauk iha intervensaun emerjénsia konkretu atu normaliza estrada ne’ebé kotu.

Além de Basarawai, nia dehan,área sira hanesan Bubu-Lubu, Samalari, Lakamutu, Larisula, Defawasi, Wakala, Alawa Kraik no Alawa Leten mós hasoru kondisaun estrada aat ne’ebé difikulta asesu ba servisu públiku no atividade ekonomia.

Maioria komunidade iha Hae-Coni, Ossu-Huna no Afaloicai depende ba atividade agrikultura atu sustenta ekonomia família. Produtu agríkola hanesan koto, fehuk, talas, ai-manas, lakeru mutin, bua no produtu seluk normalmente fa’an iha Merkadu Ossu-Huna, Baguia Vila no Merkadu Munisípiu Baucau.

“Ho kondisaun estrada ne’ebé aat no kotu totál, agrikultór sira la bele lori sira-nia produtu ba merkadu. Situasaun ida-ne’e afeta diretamente rendimentu família no kapasidade komunidade atu kumpre nesesidade bázika”dehan nia.

Iha setór edukasaun, estudante no profesór sira ne’ebé depende ba estrada ne’e mós hasoru difikuldade boot atu asesu ba eskola. Durante semana tolu ikus ne’e, estudante barak la bele partisipa atividade aprendizajen ho normalidade tanba dalan ne’ebé kotu.

Nia akresenta, katak problema ne’e mós afeta setór saúde. Komunidade husi Hae-Coni, Ossu-Huna no Afaloicai depende ba Postu Saúde Ossu-Huna no Sentru Saúde Baguia atu hetan atendimentu saúde báziku.

“Estrada ne’ebé kotu totál aumenta risku ba pasiente sira ne’ebé presiza transferénsia ba Ospital Referál Baucau ka Ospital Nasionál Guido Valadares iha Díli,” dehan nia.

Tanba ne’e, KEJB husu Governu, Ministériu Obras Públikas, Ministériu Saúde, autoridade lokal no deputadu sira iha Parlamentu Nasionál atu halo intervensaun imediata hodi hadi’a estrada, reforsa servisu saúde no garante komunidade sira kontinua hetan asesu ba servisu báziku.

“Problema ida-ne’e la’ós deit kona-ba infraestrutura, maibé mós relasiona ho direitu báziku komunidade nian ba saúde, edukasaun no oportunidade ekonomika. Komunidade husi Hae-Coni, Ossu-Huna no Afaloicai merese asesu di’ak ba servisu sira ne’e hanesan sidadaun sira seluk iha Timor-Leste”dehan nia.

Jornalista  Estajiada : Arcângela dos Santos/Monna Ivonia Gracia Almeida

Editór : Herminio Cardoso

By Ilima'a

Profile Loluwari Media online Loluwari media Online nudar instituisaun midia ida, ne’ebé hala’o nia atividade konaba partilla informasaun ba publiku, iha kapital Dili. Iha suku vila verde postu administrativu Vera Cruz. Loluwari.com foku partilla informasaun atual sira ne’ebé akontese kada loron iha rai laran, liliu preokupasaun publiku nian iha area remotas to’o iha nivel nasional. Loluwari media online hahu nia atividade hodi pasa informasaun iha situasaun estadu emerjensia daruak metade fulan maiu tinan 2020. Maske nune’e loluwari Media online foin mak hetan lisensa husi servisu rejistu verifikasaun emprezarial Institutu publiku SERVE, IP husi kompania LOLUWARI IRA, LDA iha loron 30 fulan junu tinan 2020, ho nia lisensa operasional 1322586. Bazeia ba lei komunikasaun social artigu 40 no 41 konaba liberdade imprensa no liberdade espresaun sidadaun hotu iha direitu atu expresa sira hanoin tuir dever no obrigasaun ne’ebé la viola ema seluk nia liberdade. Inisiativa hari’i Loluwari Media Online, tanba ejensensia konsellu imprensa nian konaba publikasaun informasaun ne’ebé fo sai ba publiku tenke tama kategoria konsellu imprensa nian, no instituisaun media sira atu publika informasaun tuir lei komunikasaun social no komunga kodegu etika jornalistika ne’e sai ukunfuan ba jornalista sira hala’o kna’ar. Instituisaun media sira nia papel partilla informasaun ba publiku liuhusi publikasaun lorloron ho meius komunikasaun social sira kompostu husi media elektronika, media imprime no media online. Ne’ebé publikasaun informasaun sira laiha intervensaun husi media nain sira ho intensaun politika no ekonomia. Loluwari Media Online nudar instituisaun media privadu ne’ebé eziste atu publika informasaun tuir padraun Konsellu Imprensa no mos asosiaun jornalsita sira hanesan Timor Leste Press Union TLPU, Asosiaun Jornalista Timor Leste ne’ebé sai matadalan ba kna’ar media sira. Loluwari media online nudar instituisaun media ho orientasaun lukrutivu hanesan media privadu ne’ebé loke kampu servisu ba an rasik iha era agora hodi redus desempregu iha rai laran. Rendementu ne’ebé loluwari hetan sei mai husi iklan husi parseiru sira hanesan governu, seitor privadu sira seluk opiniaun no meius seluk. Atu fasilita salariu ba nia membru sira ne’ebé mak emprega aan iha Loluwari Media Online. Buat seluk ne’ebé la mesiona sei kesi iha regulamentu internu kompania nian ho rigorozu. Vizaun no Misaun Vizaun • Nudar referensia ne’ebé inspira leitor sira liliu publiku nia prepetiva konaba informasaun ne’ebé adekuadu iha era global ba liberdade publiku nia atu konsumu informasaun. Misaun • Informasaun ne’ebé ho tipu edukativu nudar kontrolu sosial ba publiku. • Partilla informasaun iha teritoriu tomak kobre informasaun atual akontesementu atual iha area edukasaun saude ekonomia, agrikultura no seitor produtivus sira. • Hamri’ik ho Forma rasik atu pasa informasaun iha politika redasaun no editorial ne’ebé tuir matadalan kodegu etika jornalistiku. • Produz nutisia ne’ebé independent no livre husi presaun politika no ekonomia maibe firme publika informasaun ho balansu no diferenti. • Produtu informasaun ne’ebé kualidade Strutura redasaun Xefe Redasaun : Cesar Pires Kordendor Kobertura : Alberto Pires Sekretaria Redasaun : Fernando da Costa Redaksi: Herminio Cardoso, Fernando da Costa, Alberto Pires, Sergio da Cruz, Elio da Costa, Estevão Nunu, Diretór Kompania Loluwari Ira, LDA : Herminio Cardoso Manajer Iklan/Marketing: Hernania Febriani Soares Cardoso Finansa : Otilia Caldas IT/Web: Benigno Aquino Campos, Salis Cardoso Office : Lemorai, Vila Verde, Vera Cruz, Dili, Timor Leste. phone: 74327856 (WA/SMS) fanpage facebook : loluwari media online email : cesarpires046@gmail.com

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

error: Content is protected !!